Sl÷kkvib˙na­ur

Sl÷kkvitŠki getur bjarga­ mßlunum Vertu me­ eldvarnateppi og handsl÷kkvitŠki ß heimili ■Ýnu. SÚ ■eim beitt tÝmanlega og me­ rÚttum hŠtti, geta tŠkin

Sl÷kkvib˙na­ur

Sl÷kkvitŠki getur bjarga­ mßlunum

Vertu me­ eldvarnateppi og handsl÷kkvitŠki ß heimili ■Ýnu. SÚ ■eim beitt tÝmanlega og me­ rÚttum hŠtti, geta tŠkin komi­ Ý veg fyrir stˇrtjˇn. Sta­settu sl÷kkvitŠki­ ß vegg nŠrri ˙tgangi og eldvarnateppi­ ß vegg Ý e­a nŠrri eldh˙si.

áSl÷kkvitŠki

Handsl÷kkvitŠkjum er Štla­ a­ sl÷kkva eld ß byrjunarstigi ß­ur en hann vex og ver­ur ˇvi­rß­anlegur. Til eru nokkrar ger­ir handsl÷kkvitŠkja sem eru Štla­ar ß mismunandi elda. Eldar eru flokka­ir Ý ■rjß meginflokka; A, B og C elda.

  • "A"áer bruniáÝ f÷stum, yfirleitt lÝfrŠnum efnum ■ar sem bruni myndar oftast glˇ­.
  • "B" er bruni Ý v÷kvum e­a f÷stu efni sem brß­nar.
  • "C" er bruni Ý gasi (lofttegund).
  • Helstu ger­ir handsl÷kkvitŠkja eru dufttŠki, lÚttvatnstŠki og kolsřrutŠki.

DufttŠki
Flest dufttŠki (ABC-dufttŠki) duga ß flesta elda og eru ■vÝ mj÷gáfj÷lhŠf. Ůau hafa ■ˇ ■ann galla a­ dufti­ ˙r tŠkinu skilur eftir sig ryk sem erfitt er a­ ■rÝfa og veldur tŠringu ß mßlmum. Best er a­ reyna a­ ryksuga dufti­ upp en varast a­ reyna a­ ■vo ■a­ burt me­ vatni. R÷ng beiting dufttŠkis getur breitt ˙t eld, til dŠmis ef st˙t tŠkisins er haldi­ of nßlŠgt eldi Ý feiti e­a olÝu. ┴stŠ­an er s˙ a­ dufti­ ■rřstist ˙t af t÷luver­um krafti og getur ■ess vegna ■eytt eldsneytinu Ý allar ßttir og auki­ umfang eldsins. Krafturinn er stundum nŠgjanlega mikill til ■ess a­ skjˇta potti af eldavÚl. Tjˇn af v÷ldum dufts er oft meira en tjˇn sem ver­ur af eldi og reyk og t÷lur geta hlaupi­ ß hundru­um ■˙sunda samkvŠmt skřrslum tryggingafÚlaga.á Dufti mß lÝkja vi­ gott lyf me­ aukaverkunum. Sl÷kkvigetan og fj÷lhŠfnin ver­a ■ˇ ekki vÚfengd.á


Kolsřrusl÷kkvitŠki
Kolsřrusl÷kkvitŠki henta ß B-eld og eld Ý eldh˙si. Einnig duga ■au vel ß eld Ý rafb˙na­i lÝkt og dufttŠkin en skemma ekkert ■ar sem kolsřran hverfur ■egar h˙n hefur sinnt sÝnu hlutverki.á ═ h÷ndum ■eirra sem ■ekkja annmarka efnisins er kolsřra ■okkalegt sl÷kkviefni. H˙n hefur stutta kastlengd, er k÷ld, ry­ur burt s˙refni en slekkur ekki glˇ­ og hentar ■ess vegna ekki ß A-elda (timbur, f÷t o.fl.) nema til ■ess a­ slß ß logana. Vatn ver­ur ■ess vegna a­ koma ß eftir til ■ess a­ sl÷kkva glˇ­ina.


LÚttvatnstŠki
LÚttvatnstŠki eru nřjasta vi­bˇtin Ý sl÷kkvitŠkjaflˇruna. Ekki alveg jafnokar dufttŠkjanna hva­ fj÷lhŠfni var­ar og sl÷kkvigetu, en hafa ■ann stˇra kost umfram dufti­ a­ ■au sˇ­a ekkert ˙t. R÷ng notkun, ef svo mß a­ or­i komast, veldur ekki aukinni ˙tbrei­slu elds. LÚttvatn hentar ß A- og B-eld og a­ auki ß eld Ý rafb˙na­i ef rÚtt er a­ verki sta­i­.

á
Eldvarnateppi nau­synleg vi­bˇt

Eldvarnateppi eru einnig sl÷kkvitŠki, au­veld Ý me­f÷rum og hafa margsanna­ gildi sitt. RÚtt notkun hindrar a­ s˙refni komist a­ eldinum. Vi­ ■a­ slokknar eldurinn. Eldvarnateppi henta vel til ■ess a­ sl÷kkva eld Ý feiti Ý potti og řmsum smŠrri hlutum sem hŠgt er a­ hj˙pa inn Ý teppi­. ┴ heimilum Šttu teppin a­ vera Ý eldh˙si, sřnileg ß vegg og nßlŠgt eldh˙sdyrum. Eftir notkun mß au­veldlega setja ■au aftur Ý umb˙­irnar. Eldvarnateppi koma ekki Ý sta­inn fyrir hin eiginlegu sl÷kkvitŠki. Ůau eru nau­synleg vi­bˇt fyrir ■ß sem vilja hafa eldvarnir Ý lagi.á

áMannslÝf fyrst, eigur sÝ­ar

Handsl÷kkvitŠki henta a­eins ß upphafseld, geta ■eirra leyfir ekki meira. Ef eldur uppg÷tvast Ý tŠka tÝ­ er oft hŠgt a­ rß­a ni­url÷gum hans me­ handsl÷kkvitŠki e­a eldvarnateppi, allt eftir ■vÝ sem vi­ ß hverju sinni. MannslÝf fyrst, eigur sÝ­ar. Hver og einn ver­ur a­ eiga ■a­ vi­ samvisku sÝna hvort hann eigi a­ rß­ast til atl÷gu vi­ eld e­a ekki. Allan vafa t˙lkar ma­ur sÚr Ý hag, yfirgefur rřmi­ og lokar ■vÝ ß eftir sÚr. Ůa­ dregur ˙r ˙tbrei­slu eld og reyks og skemmdir ver­a ■ar af lei­andi minni en ella.

SÚ lagt til atl÷gu vi­ eld ■arf a­ tryggja a­ flˇttalei­ sÚ grei­. Íruggast er a­ beygja sig a­eins ■vÝ yfirleitt er hreinna og svalara loft ne­ar Ý rřminu. Halda ß sl÷kkvitŠkinu upprÚttu og beina sl÷kkviefninu me­ jafnri hli­arhreyfingu a­ rˇtum eldsins. Ůa­ fer sÝ­an eftir stŠr­ og ger­ tŠkisins hve fljˇtt ■a­ tŠmist. Ůa­ tekur sek˙ndur en ekki mÝn˙tur. Ef ekki tekst a­ sl÷kkva eld me­ einu sl÷kkvitŠki er umfang eldsins okkur greinilega ofvi­a. Hugum ■vÝ a­ eigin ÷ryggi og yfirgefum vettvanginn. Munum a­ reykurinn getur ska­a­ okkur illa. Flestir sem lßta lÝfi­ Ý eldsvo­um lßtast af v÷ldum reykeitrunar.

Sl÷kkvitŠki sem nota­ hefur veri­ ■arf a­ endurhla­a og yfirfara hjß faga­ila eins fljˇtt og kostur er. Annars er ■a­ gagnslaust. Rß­legt er a­ lßta yfirfara sl÷kkvitŠki ßrlega til ■ess a­ tryggja a­ tŠki­ virki rÚtt ■egar ß ■arf a­ halda.

áHva­ hentar best?

Hva­a ger­ sl÷kkvitŠkis hentar svo best ß heimili­? Vali­ stendur ß milli tveggja ÷flugustu og fj÷lhŠfustu ger­anna.

LÚttvatn er ÷flugt sl÷kkviefni og tjˇn af v÷ldum lÚttvatns er lÝti­ mi­a­ vi­ ■a­ tjˇn sem getur or­i­ af notkun dufttŠkis.

Ůar sem gaseldavÚlar eru er hins vegar rß­legt a­ hafa dufttŠki tiltŠkt, anna­ hvort sem a­alsl÷kkvitŠki heimilisins e­a lÝti­ aukatŠki Ý eldh˙si, einungis Štla­ ß gaseldinn, en hafa lÚttvatnstŠki­ tiltŠkt ß allt anna­. Ůetta ver­ur hver og einn a­ gera upp vi­ sig.á

Reykskynjarar, eldvarnateppi og sl÷kkvitŠki Šttu a­ vera ß hverju heimili, sta­sett ■ar sem vi­ ß. Íflugar eldvarnir sem bjarga mannslÝfum, eru ekki ey­sla heldur lÝfsnau­synleg fjßrfesting. Brunamßlastofnun hefur gefi­ ˙t Ýtarlegar lei­beiningar um sl÷kkvitŠki "Lei­beiningar um val og sta­setningu handsl÷kkvitŠkja nr. 165.BR1".